Risk/Reward คืออะไร? สำคัญยังไง วิธีคำนวณ RR และ Win Rate
รู้ว่าเสี่ยงเท่าไหร่แลกกับกำไรเท่าไหร่ ก่อนกดเข้าทุกออเดอร์ พร้อมตารางอัตราชนะที่ต้องใช้เพื่อคุ้มทุน และวิธีใช้ RR ให้อยู่รอดในระยะยาว
สรุปสั้น ๆ ก่อนอ่าน
- Risk/Reward Ratio (RR) คืออัตราส่วนระหว่างเงินที่ยอมเสีย (SL) กับกำไรที่คาดหวัง (TP) เช่น เสี่ยง $100 หวัง $300 = 1:3
- Win Rate คุ้มทุน = 1 ÷ (1 + R): 1:1 = 50% · 1:2 = 33.3% · 1:3 = 25% · 1:4 = 20%
- RR ดีทำให้ชนะไม่บ่อยก็มีกำไรได้ แต่ TP ต้องอยู่ที่แนวรับแนวต้านจริง ไม่ใช่ตั้งไกลเพื่อให้ตัวเลขสวย
- มือใหม่เริ่มที่ อย่างน้อย 1:2 วาง SL ก่อนทุกครั้ง และไม่เลื่อน SL หนีขาดทุน
Risk/Reward Ratio คืออะไร?
- Risk
- ความเสี่ยง: เงินที่ยอมขาดทุนได้ต่อการเทรด 1 ครั้ง เช่น ตั้ง Stop Loss ที่ −$100
- Reward
- ผลตอบแทน: เงินที่คาดว่าจะได้จากการเทรด 1 ครั้ง เช่น ตั้ง Take Profit ที่ +$300
- RR
- นำ Risk หารด้วย Reward เช่น 100 / 300 = 1:3 แปลว่าเสี่ยง 1 ส่วนเพื่อหวังกำไร 3 ส่วน
เขียนได้สองแบบ: บทความนี้เขียนแบบ Risk:Reward (1:3) แต่บางแหล่งเขียนกลับเป็น Reward:Risk (3:1) หรือเป็นตัวเลขเดียว เช่น เครื่องมือ Long/Short Position ใน TradingView (EP15) แสดง “3” ทั้งหมดหมายถึงกำไรเป็น 3 เท่าของความเสี่ยงเหมือนกัน
วิธีคำนวณ Risk/Reward
Buy XAUUSD
เข้า 4,150 · SL 4,140 · TP 4,180
ที่ 0.01 Lot (ทอง 1 ออนซ์) ราคาขยับ $1 = $1
Buy EUR/USD
เข้า 1.1650 · SL 1.1630 · TP 1.1690
ที่ 0.1 Lot เสี่ยงประมาณ $20 หวังประมาณ $40
RR ไม่ได้ขึ้นกับขนาด Lot เพราะ Lot เพิ่มทั้งกำไรและขาดทุนเท่ากัน ขนาด Lot ใช้คุมว่าเสียได้กี่ % ของพอร์ตตาม EP9 Money Management หรือใช้ เครื่องคำนวณ Lot
ทำไม Risk/Reward ถึงสำคัญ?
เทรดเดอร์ระดับโลกให้ความสำคัญกับเรื่องนี้ เช่น Paul Tudor Jones เคยเล่าว่าเขามองหาเทรดแบบ 5 ต่อ 1 คือเสี่ยง 1 ดอลลาร์เพื่อหวังกำไร 5 ดอลลาร์ จึงผิดได้บ่อยกว่าถูกแต่ยังมีกำไร
ตาราง Risk/Reward กับ Win Rate คุ้มทุน
ยิ่ง RR สูง เราไม่จำเป็นต้องชนะบ่อยก็ทำกำไรได้ ตัวอย่างเช่น เทรด 5 ครั้งด้วย RR 1:4 แพ้ 4 ครั้งแรกเสียครั้งละ $100 รวม −$400 แต่ครั้งที่ 5 ชนะได้ +$400 ก็กลับมาเท่าทุน ซึ่งตรงกับอัตราชนะคุ้มทุน 20% (1 ใน 5)
ค่าคาดหวัง (Expectancy): ดูทั้ง RR และอัตราชนะ
ชนะ 40% · RR 1:2
เสี่ยงครั้งละ $100 → เฉลี่ย +$20 ต่อเทรด 100 เทรดประมาณ +$2,000
ชนะ 60% · RR 1:0.5
TP ครึ่งเดียวของ SL → เฉลี่ย −$10 ต่อเทรด 100 เทรดประมาณ −$1,000
ตัวเลขข้างบนยังไม่รวมสเปรดและค่าคอมมิชชันซึ่งทำให้ทุกไม้เสียเพิ่มเล็กน้อย อัตราชนะที่ต้องใช้จริงจึงสูงกว่าในตารางเล็กน้อย ยิ่งเทรดถี่และ SL แคบ ต้นทุนยิ่งมีผล
วิธีนำ Risk/Reward ไปใช้จริง
ข้อควรระวัง เรื่อง Risk/Reward
ตารางสรุป Risk/Reward Ratio
| Risk/Reward | Win Rate คุ้มทุน | ตัวอย่าง (Risk $100) | เหมาะกับ |
|---|---|---|---|
| 1:1 | 50% | ขาดทุน $100 / ได้กำไร $100 | ระบบที่ชนะบ่อยมาก เหลือที่ให้ต้นทุนน้อย |
| 1:2 | 33.3% | ขาดทุน $100 / ได้กำไร $200 | ขั้นต่ำที่แนะนำสำหรับมือใหม่ |
| 1:3 | 25% | ขาดทุน $100 / ได้กำไร $300 | เทรดตามเทรนด์ เข้าที่โซนสำคัญ |
| 1:4 | 20% | ขาดทุน $100 / ได้กำไร $400 | จุดเข้าละเอียดจากไทม์เฟรมเล็ก |
| 1:5 | 16.7% | ขาดทุน $100 / ได้กำไร $500 | Swing ถือนาน ยอมแพ้บ่อยได้ |
Risk/Reward (RR) คือเครื่องมือที่ช่วยให้เทรดเดอร์ไม่เพียงแค่ “เอาตัวรอด” แต่ยังสร้างกำไรได้ในระยะยาว แม้เปอร์เซ็นต์การชนะจะไม่สูง การเข้าใจและใช้มันอย่างเคร่งครัด คู่กับการคุมขนาด Lot และวินัย คือสิ่งที่แยกมืออาชีพออกจากนักเทรดที่ล้มเหลว
คำถามที่พบบ่อย เกี่ยวกับ Risk/Reward
Risk/Reward Ratio คืออะไร?
Risk/Reward Ratio หรือ RR คืออัตราส่วนระหว่างเงินที่ยอมขาดทุนได้ต่อการเทรด 1 ครั้ง (ระยะ Stop Loss) กับกำไรที่คาดว่าจะได้ (ระยะ Take Profit) เช่น ตั้ง SL ขาดทุน $100 และ TP กำไร $300 จะได้ Risk/Reward 1:3
คำนวณ Risk/Reward อย่างไร?
วัดระยะจากจุดเข้าถึง Stop Loss เป็นความเสี่ยง และระยะจากจุดเข้าถึง Take Profit เป็นผลตอบแทน แล้วนำความเสี่ยงหารด้วยผลตอบแทน เช่น Buy ทองคำที่ 4,150 SL 4,140 (เสี่ยง 10) TP 4,180 (ได้ 30) จะได้ 10/30 = 1:3
Risk/Reward เท่าไหร่ถึงดี?
มือใหม่ควรเริ่มที่อย่างน้อย 1:2 เพราะชนะแค่ราว 34% ขึ้นไปก็มีกำไร (ก่อนหักต้นทุน) แต่ไม่ควรตั้ง TP ไกลเกินจริงเพื่อให้ได้ RR สูง ควรวาง TP ที่แนวรับแนวต้านหรือโซนที่ราคามีโอกาสไปถึง
ต้องชนะกี่เปอร์เซ็นต์ถึงจะคุ้มทุน?
อัตราชนะคุ้มทุนคำนวณจาก 1 ÷ (1 + R) เช่น RR 1:1 ต้องชนะ 50% RR 1:2 ต้องชนะ 33.3% RR 1:3 ต้องชนะ 25% และ RR 1:4 ต้องชนะ 20% ตัวเลขนี้ยังไม่รวมสเปรดและค่าคอมมิชชัน จึงต้องชนะมากกว่านี้เล็กน้อย
RR สูงดีกว่าเสมอไหม?
ไม่เสมอไป ยิ่งตั้ง TP ไกล โอกาสที่ราคาจะไปถึงก็ยิ่งน้อยลง อัตราชนะจึงลดลง สิ่งที่ต้องดูคือค่าคาดหวัง (Expectancy) ที่รวมทั้ง RR และอัตราชนะ เช่น ชนะ 40% ที่ RR 1:2 ได้เฉลี่ย +0.2R ต่อเทรด
ใน TradingView ดู Risk/Reward ตรงไหน?
ใช้เครื่องมือ Long Position หรือ Short Position ในแถบซ้าย ลากจุดเข้า SL และ TP เครื่องมือจะแสดงอัตราส่วนเป็นตัวเลขเดียว เช่น 3 หมายถึงผลตอบแทนเป็น 3 เท่าของความเสี่ยง ซึ่งก็คือ 1:3
ปิดกำไรก่อนถึง TP ได้ไหม?
ได้ถ้ามีกฎกำหนดไว้ล่วงหน้า เช่น ปิดบางส่วนที่แนวต้านแรก แต่ถ้าปิดก่อนเพราะกลัวทุกครั้ง RR จริงจะต่ำกว่าที่วางแผน และอาจทำให้ระบบที่ควรมีกำไรกลายเป็นขาดทุน ควรจดผลจริงไว้ตรวจสอบเสมอ
อ่าน EP21 อีกครั้ง ตอนต่อไป · #เรียนเทรดฟรี EP23 Pivot Point คืออะไร? สูตรคำนวณแนวรับแนวต้าน และวิธีใช้เทรด สูตร PP · R1–R4 · S1–S4 · ตัวอย่างทองคำ · อินดิเคเตอร์ฟรี
อ่าน EP23 →
ดูบทเรียนทั้งหมดได้ที่ คอร์สเรียนเทรดฟรี พื้นฐานกราฟทองคำ
คำเตือนความเสี่ยง: การเทรด Forex, ทองคำ และ CFD มีความเสี่ยงสูงและอาจทำให้สูญเสียเงินลงทุน Risk/Reward ที่ดีไม่ได้รับประกันกำไร 1trader ให้บริการข้อมูลและความรู้เพื่อประกอบการตัดสินใจเท่านั้น ผลในอดีตไม่รับประกันผลในอนาคต